මධයසාර ආසවනය
මධ්යසාර ආසවනය යනු මධ්යසාර පිරිසිදු කිරීමට සහ සාන්ද්රණය කිරීමට සියවස් ගණනාවක් තිස්සේ භාවිතා කරන ලද ක්රියාවලියකි. මෙම ක්රියාවලිය තාපය හා ඝනීභවනය භාවිතයෙන් ජලය සහ අනෙකුත් ද්රවය මිශ්රණයකින් මත්පැන් වෙන් කිරීම සදහා භාවිතා වේ. ආසවනය කළ මධ්යසාරවල මුල් මිශ්රණයට වඩා ඉහළ මධ්යසාර ප්රමාණයක් ඇති අතර මධ්යසාර පාන, ඉන්ධන සහ කාර්මික ද්රාවක වැනි විවිධ නිෂ්පාදනවල බහුලව භාවිතා වේ. මෙම ලිපියෙන් අපි මත්පැන් ආසවනය කිරීමේ මූලික කරුණු, එහි ඉතිහාසය, උපකරණ සහ ක්රියාවලිය පිලිබදව සාකච්ඡා කරමු.
මධයසාර ආසවනය කිරීමේ ඉතිහාසය
ආසවනය පිළිබඳ පැරණිතම භාවිතය ක්රි.පූ. 4 වැනි සියවසේ ග්රිසිය දක්වා දිව යයි. ඔවුන් වයින් පිරිසිදු කිරීම සඳහා එය භාවිතා කළ අතර, "treatise" නමින් සාන්ද්ර ගත නිෂ්පාදනයක් කළහ. ක්රිස්තු වර්ෂ 9 වැනි සියවසේදී අරාබි රසායන විද්යාඥයන් මෙම ක්රමය යුරෝපයට හඳුන්වා දුන් අතර එහිදී එය සුවඳ විලවුන් සහ ඖෂධ නිෂ්පාදනය සඳහා භාවිත කරන ලදී.
කෙසේ වෙතත්, ස්ප්රීතු ආසවනය 13 වන සියවස වන තෙක් ජනප්රිය වූයේ නැත, යුරෝපීය රසායන විද්යාඥයන් ප්රබල ස්ප්රීතු නිෂ්පාදනය කිරීම සඳහා වයින් සහ අනෙකුත් පැසුණු ද්රව ආසවනය කිරීමේ ක්රම අත්හදා බැලීම් ආරම්භ කළහ. 14 වන සියවස වන විට, බ්රැන්ඩි, විස්කි සහ ජින් වැනි ආසවනය කරන ලද ස්ප්රීතු වාණිජමය වශයෙන් නිෂ්පාදනය කරන ලද අතර එතැන් සිට එම ක්රියාවලිය පිරිපහදු කර වැඩිදියුණු කර ඇත.
මධයසාර ආසවනය කිරීමේදී භාවිතා කරන උපකරණ
ඇල්කොහොල් ආසවනය කිරීමේදී භාවිතා කරන මූලික උපකරණවලට still, condenser සහ thermometer ඇතුළත් වේ. still යනු ජලය සහ මධ්යසාර මිශ්රණය රත් කිරීමට භාවිතා කරන භාජනයක් වන අතර, condenser මගින් still තුලින් නිපදවන වාෂ්ප සිසිල් කිරීමට සහ එකතු කිරීමට භාවිතා කරයි. thermometer මගින් still තුල උෂ්ණත්වය නිරීක්ෂණය කිරිම සිදු කරයි.
 |
| Pot Still |
මධයසාර ආසවනය කිරීමේදී භාවිතා කරන ප්රධාන stills වර්ග දෙකක් තිබේ: pot stills සහ column stills. pot stills පැරණිතම සහ සරලම ආකාරයේ still වර්ගයකි, මිශ්රණය උණුසුම් කිරීම සහ වාෂ්ප එකතු කිරීම සඳහා තනි භාජනයකින් සමන්විත වේ. අනෙක් අතට, column still වඩා සංකීර්ණ වන අතර ඉහළ සාන්ද්රණයකින් මධ්යසාර නිපදවිය හැක. ඒවා ආසවනය කිරීමේ ක්රියාවලියේ නිශ්චිත අරමුණක් ඇති අන්තර් සම්බන්ධිත යාත්රා මාලාවකින් සමන්විත වේ.
 |
| column still |
මධයසාර ආසවනය කිරීමේ ක්රියාවලිය
මධයසාර ආසවනය කිරීමේ ක්රියාවලියට පියවර කිහිපයක් ඇතුළත් වේ:
මිශ්රණය සකස් කිරීම
පළමු පියවර වන්නේ ජලය සහ මධයසාර මිශ්රණය සකස් කිරීමයි. මිදි යුෂ වැනි සීනි ආශ්රිත ද්රාවණයක් පැසවීමෙන් වයින් නිපදවීමෙන් හෝ බීර නිෂ්පාදනය සඳහා මෝල්ට් බාර්ලි වැනි ධාන්ය මත පදනම් වූ ද්රාවණයක් පෙරීමෙන් මෙය කළ හැකිය. එවිට මිශ්රණය still වලට මාරු කරනු ලැබේ.
මිශ්රණය උණුසුම් කිරීම
මීලඟ පියවර වන්නේ still තුල මිශ්රණය රත් කිරීමයි. තාපය නිසා ඇල්කොහොල් වාෂ්ප වී වාෂ්ප ලෙස ඉහළ යන අතර ජලය සහ අනෙකුත් ද්රව්ය ඉතිරි වේ. මිශ්රණය රත් කරන ලද උෂ්ණත්වය ඉතා වැදගත් වේ, අධික උෂ්ණත්වයක් නිසා ඇල්කොහොල් ඉතා ඉක්මනින් වාෂ්ප විය හැකි අතර ඉතා අඩු උෂ්ණත්වයකින් මිශ්රණය උනු වීමට හේතු විය හැක.
වාෂ්ප එකතු කිරීම
still තුල නිපදවන වාෂ්ප පසුව condenser තුළ එකතු කරනු ලැබේ, එම වාෂ්ප සිසිල් කර එය නැවත දියරයක් බවට පත් කරයි. එකතු කරන ලද දියර " distillate " ලෙස හඳුන්වනු ලබන අතර එය සාන්ද්ර ගත මත්පැන් වර්ගයකි.
Distillate වෙන් කිරීම
Distillate තුළ මෙතනෝල් වැනි අපද්රව්ය අඩංගු විය හැකි අතර ඒවා පරිභෝජනය කළහොත් හානිකර විය හැක. මෙම අපද්රව්ය ඉවත් කිරීම සඳහා, ආසවනය බොහෝ විට "හිස", "හදවත" සහ "වලිග" ලෙස වෙන් කරනු ලැබේ. හිස කොටසේ බොහෝ අපද්රව්ය අඩංගු වන අතර ඒවා ඉවත දමනු ලබන අතර හදවත් ආසවනයේ පිරිසිදුම කොටස වන අතර අවසාන නිෂ්පාදනයේදී භාවිතා වේ. වලිගවල හිස්වලට වඩා අඩු අපද්රව්ය අඩංගු නමුත් අස්වැන්න වැඩි කිරීම සඳහා මිශ්රණයේ ඊළඟ කාණ්ඩයට බොහෝ විට නැවත එකතු වේ.
මත්පැන් පැරණි කිරිම
පැරණි කිරිම විස්කි සහ බ්රැන්ඩි වැනි ඇතැම් මධ්යසාර නිෂ්පාදනයේ වැදගත් පියවරකි. පැරණි කිරිමේ ක්රියාවලියේදි, මත්පැන් ඕක් හෝ වෙනත් ලීවලින් සෑදූ බැරල් වල ගබඩා කරනු ඇත. ලීවලින් මත්පැන් සඳහා රසය, වර්ණය සහ සුවඳ ලබා දෙන අතර, එය වඩාත් සංකීර්ණ සහ පානය කිරීමට ප්රියජනක කරයි.
මත්පැන් පැරණි කිරිමට යන කාලය, නිෂ්පාදනය කරන මත්පැන් වර්ගය, එය පැරණි වන දේශගුණය සහ නිෂ්පාදකයාගේ පුද්ගලික මනාපය ඇතුළු සාධක කිහිපයක් මත රඳා පවතී. නිදසුනක් වශයෙන්, සමහර විස්කි දශක ගණනාවක් පැරණි වන අතර අනෙක් ඒවා වසර කිහිපයක් පමණි.
ආසවනය කළ මධයසාර වල භාවිතය
ආසවනය කළ මධ්යසාර පානයට පමණක් සීමා නොවී පුළුල් පරාසයක භාවිතයන් ඇත. ආසවනය කළ මධ්යසාර වල පොදු භාවිතයන් කිහිපයක් මෙන්න
ඉන්ධන - මධ්යසාර වර්ගයක් වන එතනෝල් සාමාන්යයෙන් මෝටර් රථ සහ අනෙකුත් වාහන සඳහා ඉන්ධන ලෙස භාවිතා කරයි. එය පෙට්රල් වලට වඩා පිරිසිදුව දහනය වන අතර පුනර්ජනනීය සම්පතකි.
කාර්මික ද්රාවක - ඖෂධ සහ රූපලාවන්ය නිෂ්පාදන වැනි බොහෝ කාර්මික යෙදුම්වල ද්රාවකයක් ලෙස මධ්යසාර භාවිතා වේ.
පිරිසිදු කිරීමේ නිෂ්පාදන - විෂබීජ නාශක සහ වීදුරු පිරිසිදු කිරිම වැනි ගෘහස්ථ පිරිසිදු කිරීමේ නිෂ්පාදනවල මධ්යසාර පොදු සංඝටකයකි.
පුද්ගලික ආරක්ෂණ නිෂ්පාදන - මුඛ සේදීම සහ අත් සනීපාරක්ෂක වැනි බොහෝ පුද්ගලික සත්කාර නිෂ්පාදනවල ද මධ්යසාර භාවිතා වේ.
ආරක්ෂිත පූර්වාරක්ෂාවන්
නිසි ආරක්ෂක පියවරයන් නොගතහොත් මත්පැන් නිශ්පාදනය අනතුරුදායක විය හැකිය. මතක තබා ගත යුතු ආරක්ෂක උපදෙස් කිහිපයක් මෙන්න:
හොඳින් වාතාශ්රය ඇති ප්රදේශයක් භාවිතා කරන්න - මධ්යසාර වාෂ්ප අධික ලෙස ගිනි ගන්නා බැවින් වාෂ්ප ගොඩ නැගීම වැළැක්වීම සඳහා හොඳින් වාතාශ්රය ඇති ප්රදේශයක ආසවනය කිරීම වැදගත් වේ.
ආරක්ෂිත ආම්පන්න භාවිතා කරන්න - උණුසුම් දියර සහ වාෂ්ප වලින් ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා අත්වැසුම් සහ ආරක්ෂිත වීදුරු වැනි ආරක්ෂිත ආම්පන්න පැලදිය යුතුය.
උෂ්ණත්වමානයක් භාවිතා කරන්න - අධික උනුසුම් වීම හෝ තාපාංකය වැළැක්වීම සඳහා still වලඋෂ්ණත්වය නිරීක්ෂණය කිරීම වැදගත් වේ.
හිස් කොටස පානය නොකරන්න - හිසෙහි මෙතනෝල් වැනි අපද්රව්ය අඩංගු වන අතර ඒවා පරිභෝජනය කළහොත් හානිකර විය හැකිය. ඒවා ඉවත දැමිය යුතුය.
මුලාශ
"The History of Distillation." Liquor.com. https://www.liquor.com/articles/history-of-distillation/
"The Distillation Process." The Whiskey Wash. https://thewhiskeywash.com/whiskey-styles/the-distillation-process/
"Uses of Alcohol." National Institutes of Health. https://pubs.niaaa.nih.gov/publications/arh25-4/263-270.htm
"Distilling Safety." Artisan Distilling. http://www.artisandistilling.org/distilling-safety/
Comments